Maastricht wordt regelmatig de tweede cultuurstad van Nederland genoemd, maar hoe ziet het culturele ecosysteem van deze stad er eigenlijk uit? Eind 2025 ging Bureau Lahaut in opdracht van de gemeente Maastricht van start met het in kaart brengen van de verschillende onderdelen van de Maastrichtse kunst- en cultuursector: van inwoners tot makers en van cultuureducatie tot festivalbezoek. Ook de financiering en werkgelegenheid binnen de culturele sector zijn daarbij in kaart gebracht. Het onderzoek is uitgevoerd op basis van openbare data.
Waarom een culturele nulmeting?
Het doel van de nulmeting was om inzicht te krijgen in de structuur en werking van het culturele ecosysteem van Maastricht. Schakels binnen de cultuursector staan niet op zichzelf, maar zijn nauw met elkaar verbonden. Inzicht in zowel de afzonderlijke onderdelen als hun onderlinge samenhang maakt zichtbaar hoe het culturele veld als geheel functioneert. Dit biedt gemeenten handvatten om gerichter beleid te ontwikkelen en beter onderbouwde keuzes te maken. Daarnaast helpt de analyse bij het signaleren van kansen en knelpunten, zoals een mismatch tussen de behoeften van inwoners en het culturele aanbod.
Een nulmeting, hoe doe je dat?
Het uitvoeren van een nulmeting is complex. Het culturele ecosysteem is omvangrijk en niet alle informatie is direct beschikbaar. Daarom is gebruikgemaakt van een combinatie van kwantitatieve en kwalitatieve databronnen. De analyse is volledig gebaseerd op bestaande data: er is geen nieuwe data verzameld, maar beschikbare gegevens zijn gebundeld, verrijkt en geanalyseerd. Voor thema’s waarvoor geen openbare statistieken beschikbaar waren — zoals fondsbijdragen, bezoekersaantallen, festivals en cultuureducatie — is aanvullend deskresearch uitgevoerd, onder andere op basis van jaarverslagen en relevante literatuur.
Inzicht voor uw gemeente
Kunst en cultuur zijn breed verspreid en kennen veel verschijningsvormen. Daardoor ontbreekt vaak het integrale overzicht op het lokale culturele veld. Een nulmeting biedt gemeenten concreet inzicht in de werking van het culturele ecosysteem: waar het sterk is en waar knelpunten liggen. Dit ondersteunt het ontwikkelen van effectiever cultuurbeleid, een doelgerichtere inzet van middelen en een betere aansluiting op de behoeften van inwoners en makers. Daarnaast vormt een nulmeting een solide basis voor het monitoren van ontwikkelingen en het meten van impact in de tijd.